Azərbaycanda bank müştərilərinin kredit ödəmə qabiliyyətini daha dəqiq qiymətləndirmək və kreditlərin gecikmə riskini azaltmaq məqsədilə yeni model hazırlanıb. Mastercard ilə əməkdaşlıq çərçivəsində yaradılan model müştərilərin müxtəlif göstəricilərini təhlil edərək onların kredit ödənişlərini gecikdirmə ehtimalını müəyyənləşdirməyə imkan verir. Bunu Azericard şirkətinin baş direktorunun müavini Zakir Əhmədov çərşənbə axşamı ‘Bakı Fintex Sektoru Ticarət Heyəti Proqramı’nda deyib.
Model necə işləyir və nəyi dəyişir
Yeni modelin əsasını müştərinin ödəniş tarixçəsi, bank hesablarındaki davranışı, kredit yükü və digər davranış göstəriciləri təşkil edir. Ənənəvi skorinq modellərindən fərqli olaraq burada təhlil yalnız keçmiş ödəniş faktlarına deyil, həm də gələcək riskin erkən siqnallarına əsaslanır. Bu yanaşma banklara kredit portfelini daha dəqiq idarə etməyə, gecikmə hallarını azaltmağa və eyni zamanda layiqli müştərilərə daha sürətli qərar verməyə imkan yaradır.
Zakir Əhmədovun sözlərinə görə, modelin tətbiqi ilə kredit qərarlarının qəbulu sürətlənəcək, eyni zamanda riskli müştərilərin erkən aşkarlanması bankların itkilərini azaldacaq. Bu, xüsusilə kiçik və orta biznes seqmentində, həmçinin ilk dəfə kredit götürən müştərilər üçün əhəmiyyətlidir.
Fintex sektoru üçün nəticələr
Azərbaycanda rəqəmsal bankçılıq və ödəniş xidmətləri sürətlə inkişaf edir. Belə bir mühitdə kredit risklərinin dəqiq qiymətləndirilməsi həm banklar, həm də fintex şirkətləri üçün əsas rəqabət amilinə çevrilir. FİNTEX və BANKLAR kateqoriyalarında daha əvvəl də qeyd etdiyimiz kimi, beynəlxalq ödəniş sistemləri ilə yerli oyunçular arasında əməkdaşlıq getdikcə dərinləşir.
Ekspertlər hesab edir ki, bu cür modellərin geniş tətbiqi Azərbaycanda kredit bazarının şəffaflığını artıracaq, eyni zamanda süni intellekt əsaslı skorinq həllərinin yerli bank sektoruna gətirilməsini sürətləndirəcək. Gələcəkdə bu modellərin açıq API-lar vasitəsilə fintex startaplarına da təqdim edilməsi mümkündür.
Qeyd edək ki, son illərdə Azərbaycanda kreditləşmə həcmi artmaqda davam edir və banklar risk idarəçiliyi alətlərinə daha çox investisiya yönəldirlər. Yeni modelin bu tendensiyaya uyğun olaraq sektorun rəqəmsal transformasiyasına töhfə verməsi gözlənilir.
Mənbə: banker.az
