Azərbaycan Mərkəzi Bankının (AMB) rəsmi valyuta ehtiyatları 2026-cı il oktyabrın 31-nə 15 milyard 430,4 milyon ABŞ dollarına yüksələrək tarixi maksimuma çatıb. Bu göstərici ölkənin maliyyə sabitliyi baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir və son illərdə müşahidə olunan davamlı artım tendensiyasını təsdiqləyir.
Banker.az-ın məlumatına görə, sentyabrın sonundakı 15 milyard 363,4 milyon dollarla müqayisədə ehtiyatlar 67 milyon dollar və ya 0,44% artıb. Ötən ilin oktyabr ayının sonunda isə bu göstərici 11 milyard 368,3 milyon dollar təşkil edirdi. Beləliklə, illik müqayisədə valyuta ehtiyatları təxminən 4 milyard dollar artıb ki, bu da rekord səviyyədir.
Ehtiyatların artımının əsas səbəbləri
Valyuta ehtiyatlarının artımı bir neçə amillə bağlıdır. İlk növbədə, neft-qaz gəlirlərinin sabit qalması və dövlət büdcəsinin valyuta daxilolmaları ehtiyatların güclənməsinə töhfə verir. Eyni zamanda, AMB-nin həyata keçirdiyi monetar siyasət və valyuta bazarındakı balanslaşdırılmış yanaşma manatın sabitliyini qoruyub saxlamağa imkan yaradır.
Bundan əlavə, qeyri-neft sektorunun inkişafı, xüsusilə e-ticarət və xidmət sahələrində artan ixrac potensialı ölkəyə valyuta axınını dəstəkləyir. Son dövrlərdə rəqəmsal ödənişlərin genişlənməsi və fintex həllərinin tətbiqi də maliyyə sisteminin şəffaflığını və effektivliyini artırır.
Maliyyə sektoru üçün nəticələr
Tarixi maksimuma çatan valyuta ehtiyatları banklar üçün geniş imkanlar yaradır. Yüksək ehtiyat səviyyəsi xarici şoklara qarşı dayanıqlığı təmin edir, manata olan etimadı gücləndirir və bank sektorunun likvidlik mövqeyini yaxşılaşdırır. Bu, həm də biznes kreditlərinin əlçatanlığını artıraraq iqtisadi aktivliyi stimullaşdıra bilər.
Ekspertlər qeyd edir ki, ehtiyatların davamlı artımı beynəlxalq reytinq agentliklərinin Azərbaycana verdiyi qiymətləndirmələrə də müsbət təsir göstərir. Ölkənin investisiya mühitinin cəlbediciliyi artır və xarici investorların marağı güclənir. Xüsusilə startup ekosistemi və texnoloji layihələr üçün maliyyələşmə imkanları genişlənir.
Gələcəkdə valyuta ehtiyatlarının səviyyəsi qlobal neft qiymətlərindən, ticarət tərəfdaşlarının iqtisadi vəziyyətindən və daxili monetar siyasətdən asılı olacaq. Hazırkı dinamika isə ölkənin maliyyə dayanıqlığının gücləndiyini göstərir.
Mənbə: banker.az
