Azərbaycanda xarici valyuta təklifinin tələbi üstələməsi 2026-cı ilin sentyabr ayında da davam edib və əhali nağd formada 1.47 milyard dollar həcmində valyutanı manata çevirib. Bu göstərici ölkədə valyuta bazarında ciddi struktur dəyişikliklərinin davam etdiyini göstərir. Banklar sektorunda baş verən bu proses həm maliyyə sabitliyi, həm də əhalinin əmanət davranışı baxımından diqqət çəkir.
Nağd dollar alışı satışı üstələyib
Azərbaycan Mərkəzi Bankının (AMB) sentyabr ayı üzrə statistik məlumatlarına görə, hesabat ayında bankların nağd ABŞ dolları alışı 182,2 milyon dollar, satışı isə 98,7 milyon dollar təşkil edib. Beləliklə, banklar müştərilərdən satdıqlarından 83,6 milyon dollar çox nağd dollar alıblar. Bu fərq valyuta bazarında təklifin tələbdən üstün olduğunu və əhalinin dollar aktivlərini manata çevirməyə meyilli olduğunu ortaya qoyur.
Ümumilikdə əhalinin nağd valyutanı manata çevirməsi 1.47 milyard dollar səviyyəsində qiymətləndirilir. Bu həcm ölkə iqtisadiyyatı üçün əhəmiyyətli göstəricidir və manatın möhkəmlənməsi, həmçinin daxili bazarda milli valyutaya etimadın artması ilə izah olunur.
Valyuta bazarında təklif-tələb balansı
Bank sektorunda nağd valyuta əməliyyatlarının artması bir neçə amillə bağlıdır. İlk növbədə, əhalinin dollar əmanətlərinin manata çevrilməsi prosesi davam edir. İkincisi, idxal-ixrac əməliyyatlarında və turizm sektorunda valyuta axınlarının dəyişməsi bankların nağd valyuta ehtiyatlarını formalaşdırır. Üçüncüsü, qlobal bazarda dolların məzənnə dinamikası yerli bazarda da öz əksini tapır.
Mərkəzi Bankın apardığı siyasət və makroiqtisadi sabitlik fonunda manatın məzənnəsinin sabit qalması əhalinin valyuta seçimində milli valyutaya üstünlük verməsinə şərait yaradır. Ekspertlər qeyd edir ki, bu tendensiya davam edərsə, bankların manat likvidliyi artacaq və kredit resursları genişlənəcək.
Sektor üçün nəticələr
Nağd valyutanın manata çevrilməsi fintex və rəqəmsal ödəniş ekosistemi üçün də yeni imkanlar yaradır. Ödəniş sistemləri və onlayn bankçılıq platformaları vasitəsilə valyuta konvertasiyası əməliyyatlarının artması müşahidə olunur. Bu, istifadəçilər üçün daha sərfəli məzənnə və sürətli əməliyyat imkanı deməkdir.
Bununla yanaşı, banklar üçün nağd valyuta ehtiyatlarının idarə edilməsi və likvidliyin qorunması prioritet olaraq qalır. Mərkəzi Bankın növbəti statistik hesabatları valyuta bazarındakı tendensiyaların davamlı olub-olmadığını göstərəcək. Ümumilikdə, sentyabr ayının göstəriciləri Azərbaycan maliyyə bazarında sabitliyin qorunduğunu və əhalinin milli valyutaya etimadının artdığını təsdiqləyir.
Mənbə: Banker.az
Mənbə: banker.az
