Avropa Mərkəzi Bankları (ECB) və digər aparıcı Avropa maliyyə tənzimləyiciləri stablecoin gəlir qadağasını kripto kreditləşmə və staking xidmətlərinə də şamil etməyi təklif edirlər. Bu təşəbbüs MiCA çərçivəsində artıq qüvvədə olan elektron pul tokenləri üzrə faiz qadağasının daha geniş şəkildə tətbiqini nəzərdə tutur. Mərkəzi bankirlərin fikrincə, dolayı gəlir strukturları elektron ödəniş tokenləri ilə kommersiya bank depozitləri arasındakı sərhədi bulanıqlaşdırır və maliyyə sistemində rəqabəti təhrif edir.
Tənzimləyicilərin əsas arqumenti
Avropa Mərkəzi Bankının rəsmiləri bildirirlər ki, istifadəçilər stablecoin saxlayaraq birbaşa faiz almırlarsa da, kripto kredit platformaları və staking protokolları vasitəsilə dolayı yolla gəlir əldə edə bilirlər. Bu cür mexanizmlər bank depozitlərinə bənzər iqtisadi effekt yaradır, lakin depozit sığortası, kapital tələbləri və likvidlik normaları kimi bank tənzimləmələrindən azaddır. Nəticədə investorlar üçün gizli risklər yarana bilər.
ECB-nin təklifi yalnız stablecoin emitentlərinə deyil, həm də kripto birjalarına, kredit platformalarına və staking xidməti göstərən provayderlərə təsir edəcək. Əgər təklif qəbul olunarsa, Avropada fəaliyyət göstərən platformalar stablecoin əsaslı gəlir məhsullarını yenidən nəzərdən keçirməli olacaq.
Bazara təsiri və gözləntilər
Bu tənzimləmə cəhdi kripto bazarında qeyri-müəyyənlik yaradır. Stablecoin sektoru son illərdə sürətlə böyüyüb və ümumi dəyəri yüzlərlə milyard dollara çatıb. Gəlir imkanlarının məhdudlaşdırılması istifadəçilərin DeFi protokollarına və ya tənzimlənməyən platformalara keçməsinə səbəb ola bilər ki, bu da nəzarəti daha da çətinləşdirir.
Digər tərəfdən, bəzi ekspertlər hesab edirlər ki, aydın qaydalar uzunmüddətli perspektivdə institusional investorların etimadını artıra bilər. Banklar və fintex şirkətləri üçün isə əsas məsələ rəqabət bərabərliyinin təmin olunmasıdır. Ənənəvi banklar stablecoin platformalarının eyni qaydalara tabe olmadığını iddia edir və bu boşluğun bağlanmasını tələb edirlər.
Avropa İttifaqının MiCA rejimi artıq stablecoin emitentləri üçün ehtiyat, şəffaflıq və kapital tələbləri müəyyən edib. Yeni təklif isə həmin çərçivəni daha da sərtləşdirərək kripto kreditləşmə və staking məhsullarını əhatə etməyi hədəfləyir. Qərarın yaxın aylarda müzakirə olunması və 2027-ci ilə qədər qüvvəyə minməsi gözlənilir.
Azərbaycan bazarı üçün bu proses dolayı əhəmiyyət daşıyır: yerli kripto platformaları və fintex startapları Avropa tənzimləmələrinə uyğunlaşmaq məcburiyyətində qala bilər. Ekspertlər hesab edirlər ki, regionda fəaliyyət göstərən şirkətlər hüquqi riskləri azaltmaq üçün xidmət modellərini vaxtında yeniləməlidir.
Mənbə: coindesk.com
