Süni intellekt modellərinin elmi kəşflərdə roluna dair diqqətçəkən nümunə ortaya çıxıb. Anthropic şirkətinin Claude modeli ABŞ Milli Təhlükəsizlik Agentliyinin (NSA) 1990-cı illərdə yayımladığı və uzun illər arxa qapı gizlətdiyi ehtimal edilən rəqəmlər toplusunun sirrini açıb. Məlum olub ki, həmin rəqəmlər sadə kompüter proqramının nəticəsidir.
Bu kəşf uzun müddət kriptoqrafiya və təhlükəsizlik dairələrində müzakirə mövzusu olan bir məsələyə aydınlıq gətirir. Tədqiqatçılar illərlə həmin rəqəmlərin strukturunu analiz etsələr də, nəticə əldə edə bilməmişdilər. Claude-un bu tapıntısı süni intellekt modellərinin mürəkkəb riyazi və kriptoqrafik problemlərin həllində nə qədər faydalı ola biləcəyini göstərir.
Kəşfin əhəmiyyəti
Mütəxəssislər bunu “əsl kəşf” adlandırır. Çünki söhbət sadəcə hesablamadan deyil, illərlə yanlış istiqamətdə aparılan tədqiqatın düzgün izahından gedir. Bu, süni intellektin elmi fərziyyələri yoxlama qabiliyyətinin praktik sübutudur.
Bununla belə, məsələnin kripto tərəfi də var. Ekspertlər xatırladır ki, Bitcoin heç vaxt həmin siyahıda olmayıb və onun kvant hesablamaları ilə bağlı problemi həll olunmayıb. Yəni bu kəşf blokçeyn təhlükəsizliyi ilə bağlı narahatlıqları aradan qaldırmır.
Sektor üçün nəticələr
Süni intellekt modelləri getdikcə daha çox elmi və texniki tapşırıqlarda istifadə olunur. Bu tendensiya həm fürsət, həm də nəzarət məsələsini gündəmə gətirir: belə modellərin nəticələri necə yoxlanılmalı və təsdiqlənməlidir? Azərbaycan üçün bu, süni intellekt savadlılığının və tədqiqat infrastrukturunun vacibliyini bir daha ortaya qoyur.
Mənbə: coindesk.com
