Azərbaycanda sel-daşqın hadisələrinin son illərdə əhəmiyyətli dərəcədə artması, bu risklərin əvvəlcədən proqnozlaşdırılması və qabaqlayıcı tədbirlərin görülməsi üçün süni intellekt və erkən xəbərdarlıq sistemlərindən daha geniş istifadəni zəruri edir. Bunu Azərbaycan Dövlət Su Ehtiyatları Agentliyinin (ADSEA) sədrinin birinci müavini Xəyyam Məmmədov Bakı İqlim Fəaliyyəti Həftəsi çərçivəsində keçirilən “Süni intellektin çoxsaylı təhlükələr üzrə erkən xəbərdarlıq sistemlərinə inteqrasiyasının” mövzusunda tədbirdə bildirib.
Xəyyam Məmmədov qeyd edib ki, iqlim dəyişikliyi nəticəsində ekstremal hava hadisələrinin tezliyi və intensivliyi artır. Son 10 ildə ölkədə sel və daşqın hadisələrinin sayı əvvəlki dövrlərlə müqayisədə 15 dəfə çoxalıb. Bu, infrastruktura, kənd təsərrüfatına və əhalinin həyatına ciddi ziyan vurur. Buna görə də, qabaqlayıcı tədbirlərin gücləndirilməsi və müasir texnologiyaların tətbiqi vacibdir.
Süni intellektin rolu
ADSEA, süni intellekt alqoritmlərindən istifadə edərək, hava məlumatlarını, çay səviyyələrini və digər göstəriciləri analiz edərək sel riskini proqnozlaşdıran sistemlər üzərində işləyir. Bu sistemlər, vaxtında xəbərdarlıq etməklə, əhalinin təxliyəsini və zərərin azaldılmasını təmin edə bilər. Pilot layihələr artıq bir neçə bölgədə həyata keçirilir və ilkin nəticələr ümidvericidir.
Süni intellektin tətbiqi, həmçinin su ehtiyatlarının idarə olunmasında, suvarma sistemlərinin optimallaşdırılmasında və suyun çirklənməsinin monitorinqində də istifadə oluna bilər. Bu texnologiyalar, resursların səmərəli istifadəsinə və ətraf mühitin qorunmasına kömək edir.
Beynəlxalq əməkdaşlıq
Tədbirdə, beynəlxalq təşkilatlarla əməkdaşlıq çərçivəsində süni intellekt sahəsində təcrübə mübadiləsinin aparıldığı vurğulanıb. Birləşmiş Millətlər Təşkilatı və digər qurumlar, inkişaf etməkdə olan ölkələrə bu sahədə texniki dəstək göstərir. Azərbaycan da bu əməkdaşlıqdan faydalanaraq, öz sistemlərini təkmilləşdirə bilər.
Ümumilikdə, süni intellektin tətbiqi, təbii fəlakətlərin idarə olunmasında mühüm addım ola bilər və ölkənin dayanıqlılığını artıra bilər. Bu istiqamətdə atılan addımlar, həm də regionda iqlim dəyişikliyinə uyğunlaşma səylərinə töhfə verəcək.
Mənbə: banker.az
